Zestawy

Na co patrzeć w zestawie

Najważniejsze w zestawie są optyka i montaż, bo akcesoria łatwo później wymienić. Stabilny statyw i montaż z mikroruchami dają więcej niż dodatkowe okulary. Okular bardzo krótki, na przykład 4 mm w małym teleskopie, i Barlow 3x dają powiększenia większe niż użyteczne, czyli około dwukrotność apertury w milimetrach. Lepiej, gdy zestaw ma dwa sensowne okulary niż pięć słabych. Warto też sprawdzić, czy szukacz jest optyczny albo kolimatorowy, a nie zabawkowy.

Zestaw na początek

Na pierwszy teleskop zestaw jest wygodny, bo wszystko pasuje do siebie od razu: okulary do wyciągu, szukacz do stopki, teleskop do montażu. Do obserwacji Księżyca, planet i jasnych gromad dobrze sprawdza się refraktor albo mały Newton na montażu azymutalnym. Zestaw z montażem GoTo sam znajdzie obiekty, ale wymaga zasilania 12 V i wyrównania na kilku gwiazdach na początku obserwacji. Z czasem dokupuje się trzeci okular, filtr mgławicowy albo lepszy szukacz.

Zestaw do astrofotografii

Zestaw do zdjęć obejmuje zwykle mały refraktor albo astrograf, montaż paralaktyczny z napędem, korektor pola i adaptery do kamery albo aparatu. Czasem dochodzi lunetka guidująca z kamerą prowadzącą. Przed zakupem sprawdza się nośność montażu z zapasem na kamerę i akcesoria oraz odległość roboczą korektora, którą trzeba zachować pierścieniami dystansowymi.

Zestawy do budowy teleskopu

Zestaw do budowy teleskopu zawiera zwierciadło główne i wtórne, a czasem też ich oprawy. Tubus, wyciąg okularowy i montaż buduje się albo dokupuje samodzielnie. Przy zwierciadłach do układu Ritchey-Chrétien oba lustra są hiperboliczne i muszą stać w dokładnie określonej odległości, więc budowa wymaga sztywnej, dobrze spasowanej mechaniki i dokładnej kolimacji. Taki zestaw wybierają osoby z doświadczeniem w budowie i ustawianiu teleskopów.

Zestaw czy osobne części

Zestaw jest prostszy i od razu kompletny. Osobne części pozwalają dobrać każdy element do siebie: mocniejszy montaż do teleskopu, okulary z szerszym polem, lepszy szukacz. Doświadczeni obserwatorzy częściej kupują tubę optyczną i montaż osobno, a początkujący zestaw. W obu przypadkach warto sprawdzić, czy tuleja okularów pasuje do wyciągu, a szyna teleskopu do siodła montażu. Zestaw kupiony na początek często zostaje potem jako drugi, lekki teleskop na wyjazdy, a jego okulary 1,25 cala pasują też do kolejnego teleskopu.

Przechowywanie

Zestaw przechowuje się w suchym miejscu, a drobne akcesoria w walizce albo pudełku, żeby się nie gubiły. Po nocy na zewnątrz teleskop zostawia się w domu bez zaślepek, aż rosa odparuje.